WSZYSTKIE PRZEPISY

Krokiety ziemniaczane z mięsem

Krokietki z mięsem (1900)

Krokiety ziemniaczane z mięsem  to idealny przepis na wykorzystanie resztek z obiadu. Można do nich użyć dowolnego pieczonego mięsa. Ziemniaki natomiast powinny być mączyste, zbyt wodniste odmiany będą wymagały dodatku dużej ilości mąki.

SKŁADNIKI:

400 g ziemniaków

100 g pieczeni

2 jajka

mąka pszenna

1 łyżka masła

sól, pieprz

bułka tarta

Ziemniaki ugotuj w łupinach, obierz, przepuść przez praskę do ziemniaków. Możesz również użyć ugotowanych ziemniaków z poprzedniego dnia.

Pieczeń drobno posiekaj, razem z 1 jajkiem i rozpuszczonym masłem dodaj do ziemniaków. Dopraw solą i pieprzem.

Dodaj tyle mąki, aby ciasto dało się formować na kształt podłużnych krokietów (ilość mąki zależy od rodzaju ziemniaków).

Panieruj krokiety w jajku i bułce tartej (lub w samej bułce, jeśli ciasto jest klejące). Smaż na dużej ilości tłuszczu.

 

stary przepis oryginalny (www.polona.pl)

„Kucharka litewska…”, Wincenta Zawadzka, 1900

 

spróbuj również:

 

Kruchy mazurek z bezą orzechową

Mazurek orzechowy na białkach (1928)

Przedwojenne mazurki przybierały najróżniejsze postaci – ciasta drożdżowego, kruchego placka, bloku czekoladowego, bezy. Tym razem przedstawiam przepis na kruchego mazurka z bezą. Maślane ciasto świetnie pasuje do orzechowej bezy. Choć autorka przepisu o tym nie wspomina, warto posmarować ciasto kwaskowatą konfiturą przed nałożeniem bezy, by przełamała słodki smak. 

 

SKŁADNIKI:

na spód:

100 g masła

100 g cukru

200 g mąki pszennej

na bezę:

250 g mielonych orzechów włoskich lub laskowych

3 białka

150 g cukru pudru

opcjonalnie: kwaskowata konfitura do przełożenia

Zrób spód mazurka: Mąkę wymieszaj z cukrem, dodaj drobno pokrojone masło w temperaturze pokojowej, połącz składniki dłońmi do uzyskania efektu mokrego piasku. Dodawaj stopniowo po łyżce wody, cały czas zagniatając ciasto, dopóki nie będzie się kleić na tyle, by uformować kulę.

Rozwałkuj ciasto i wyłóż nim posmarowaną masłem formę. Włóż formę z ciastem na pół godziny do lodówki.

Piekarnik rozgrzej do 180 stopni, włóż spód mazurka, piecz przez 20-25 min (do zarumieniania). Następnie wyjmij spod i zmniejsz temperaturę piekarnika do 150 stopni.

Gdy spód się piecze, przygotuj bezę: Ubij na sztywno białka, następnie dodawaj partiami cukier puder, cały czas ubijając. Na koniec wmieszaj szpatułką mielone orzechy.

Na podpieczonym spodzie rozprowadź warstwę bezową. Jeśli używasz konfitury wyłóż ją na spód ciasta pod bezę. Wstaw mazurek do piekarnika i podpiekaj kolejne 30 minut.

 

stary przepis oryginalny (www.polona.pl)

„Ciasta wielkanocne”, Elżbieta Kiewnarska, 1928

Spróbuj również:

 

 

Babka z gotowanej cytryny

Baba cytrynowa (1928)

To drugi przepis na ciasto z całej gotowanej cytryny, jaki znalazłam w przedwojennych książkach kucharskich (przepis na mazurek z gotowanej cytryny znajdziesz tutaj). Ciasto nie zawiera żadnego spulchniacza, trzeba obchodzić się z nim delikatnie, żeby nie opadło. Jest miękkie i sprężyste z wyraźnym cytrynowym aromatem. 

SKŁADNIKI:

1 cytryna bio

180 g cukru pudru

7 jaj

70 g mąki pszennej

70 g mąki ziemniaczanej

Cytrynę wyszoruj, ugotuj do miękkości w całości. Przestudź, wyjmij pestki i zblenduj ze skórą. Możesz ją przetrzeć przez sito.

Oddziel białka od żółtek. Białka ubij na sztywno, żółtka zmiksuj z cukrem na jasny krem.

Do żółtek dodaj cytrynę i obie mąki, zmiksuj. Na końcu delikatnie wmieszaj ubite białka.

Formę do baby posmaruj masłem, wysyp mąką. Piecz ciasto w temperaturze 180 stopni przez 45-55 min (do suchego patyczka).

 

stary przepis oryginalny (www.polona.pl)

„Ciasta wielkanocne”, Elżbieta Kiewnarska, 1928

 

spróbuj również:

 

Mazurek z całej pomarańczy

Mazurek pomarańczowy (1928)

Kruchy, maślany mazurek z aromatyczną cytrusową marmoladą, który wspaniale ożywi wielkanocny stół. Przepis jest prosty i na pewno zrobi wrażenie na gościach. 

SKŁADNIKI:

100 g masła

100 g cukru pudru

200 g mąki pszennej

2 małe pomarańcze bio

2 średnie jabłka

1 mała cytryna bio

400 g cukru kryształu

1 szklanka wody

Zrób spód mazurka: do mąki dodaj cukier, wymieszaj. Dodaj pokrojone w kostkę masło, rozdrobnij w palcach do uzyskania konsystencji mokrego piasku. Dodaj odrobinę wody (tylko tyle, żeby ciasto się skleiło), krótko zagniataj do połączenia składników.

Uformuj z ciasta kulę, wstaw do lodówki na 30 min. Po tym czasie rozwałkuj ciasto, wyłóż nim formę do mazurka, nakłuj widelcem. Piecz 30 min (do zarumienienia) w temperaturze 180 stopni. Pozostaw do ostygnięcia.

Gdy ciasto się piecze, przygotuj nadzienie: wyszoruj owoce. Pomarańcze i cytrynę pokrój w cząstki ze skórą, wyjmij pestki. Z jabłek usuń gniazda nasienne, pokrój.

Wrzuć owoce do robota i posiekajcie drobno. Wyłóż je do rondla, dodaj 400 g cukru i szklankę wody. Smaż do uzyskania konsystencji musu. Jeśli zostaną większe cząstki, zblenduj nadzienie.

Gdy masa owocowa nieco przestygnie, przełóż ją na wierzch mazurka. Schłodź ciasto w lodówce.

 

stary przepis oryginalny (www.polona.pl)

„Ciasta wielkanocne”, Elżbieta Kiewnarska, 1928

 

spróbuj również:

Mazurek z gotowanej cytryny

Mazurek cytrynowy (1928)

Okazuje się, że modne ostatnio ciasta z całych gotowanych pomarańczy wcale nie są wymysłem XXI wieku – ten prawie stuletni przepis jest tego dowodem. Cytrynowy mazurek przypomina biszkopt, jest lekki i wilgotny. Nie zawiera glutenu.

SKŁADNIKI:

1 cytryna bio

200 g cukru pudru

3 jajka

100 g mąki ziemniaczanej

lukier cytrynowy (cukier puder+sok z cytryny)

Cytrynę wyszoruj, otrzyj skórkę (nie wyrzucaj), włóż w całości i gotuj, dopóki nie będzie miękka. Wystudź, przekrój, wyjmij pestki i zblenduj na gładką masę.

Oddziel żółtka od białek. Białka ubij na sztywną pianę, żółtka ubij z cukrem na puszysty krem.

Połącz żółtka z cytryną i mąką, zmiksuj. Na koniec wmieszaj ostrożnie pianę z białek.

Przełóż ciasto do formy. Piecz ok. 35 minut w temperaturze 180 stopni (do suchego patyczka).

Wyjmij cisto, pozostaw do ostygnięcia. Polukruj lukrem cytrynowym.

 

stary przepis oryginalny (www.polona.pl)

„Ciasta wielkanocne”, Elżbieta Kiewnarska, 1928

spróbuj również:

Kulki ziemniaczane

Ziemniaczki obsmażane w cieście (1931)

Kulki ziemniaczane to popularny dodatek do obiadu czy przekąska imprezowa. Ten przepis różni się od tradycyjnych kulek, ponieważ zamiast w panierce, są obtoczone w cieście naleśnikowym. Wnętrze kulek jest miękkie, a panierka chrupiąca. Można je odgrzewać w piekarniku lub na patelni, są smaczne nawet po kilku dniach. 

SKŁADNIKI:

250 g ziemniaków

2 jajka

40 g masła

łyżeczka suszonej pietruszki

sól

80 g mąki

125 ml mleka

smalec do smażenia

Ziemniaki ugotuj, przeciśnij przez praskę. Gdy ostygną dodaj do nich żółtka, masło, pietruszkę, dopraw solą. Uformuj z nich kulki wielkości orzecha włoskiego.

Rozpuść smalec. Gdy będzie się nagrzewał, przygotuj panierkę: Białka ubij na sztywną pianę. Mąkę i mleko rozbij rózgą kuchenną, posól i wmieszaj delikatnie ubite białka. Ciasto musi być dość gęste, żeby nie spływało z ziemniaków.

Ziemniaczane kulki panieruj w cieście i wrzucaj na rozgrzany tłuszcz. Smaż do zarumienienia z każdej strony. Podawaj na ciepło.

 

stary przepis oryginalny (www.polona.pl)

„Jak gotować. Praktyczny podręcznik kucharstwa (…)” , Maria Disslowa, 1931

spróbuj również:

Zapiekanka z cielęciną, ryżem i kapustą

Pasztet z baraniny (1931)

Choć w oryginalnym przepisie użyto baraninę, jestem świadoma, że niewiele osób ma do niej dostęp. Wypróbowałam cielęcinę, a nawet wieprzowinę i w obu przypadkach świetnie się sprawdziły (kurczak też by pasował). Zapiekanka jest przepyszna, polecam doprawić ją ulubionymi przyprawami, żeby nadać jej indywidulany charakter (ja lubię cynamon, kolendrę w ziarnach i gałkę muszkatołową). 

SKŁADNIKI:

500 g cielęciny

160 g masła

500 g kapusty włoskiej

60 g ryżu basmati

2 małe cebule

6 jaj

1 czubata łyżka śmietany 18%

120 g mąki pszennej

sól, pieprz

Mięso i cebulę pokrój w drobną kostkę. Usmaż na 20 g masła do miękkości. Dopraw solą i pieprzem. Jeśli chcesz dodać własne ulubione przyprawy, dodaj je do teraz.

Ryż ugotuj do miękkości.

Kapustę drobno poszatkuj. W rondlu rozpuść 40 g mała, podsmaż kapustę, dopraw solą i pieprzem, dodaj pół szklanki wody. Duś do miękkości.

Wszystkie składniki nadzienia – mięso, ryż i kapustę – przestudź. Dodaj 2 jajka, dokładnie wymieszaj. Wyłóż nadzienie na płaskie naczynie żaroodporne (może być patelnia przeznaczona do pieczenia, na której były podsmażane składniki).

Przygotuj ciasto na wierzch: 100 g miękkiego masła ubij z 4 żółtkami i śmietaną. Białka ubij na sztywną pianę, połącz z żółtkami. Delikatnie wmieszaj mąkę, posól. Wyłóż ciasto na wierzch zapiekanki.

Wstaw zapiekankę do piekarnika nagrzanego do 180 stopni na 30 minut (do zarumienienia ciasta). Podawaj ciepłą.

 

stary przepis oryginalny (www.polona.pl)

„Jak gotować. Praktyczny podręcznik kucharstwa (…)” , Maria Disslowa, 1931

spróbuj również:

Kreple na śmietance

Kreple czyli chrust na śmietance (1900)

To mój ulubiony przepis na ostatkowe łakocie. Kreple choć kształtem przypominają tradycyjne faworki, różnią się od nich smakiem i wyglądem. Są grubsze i bardziej puchate, a także dużo łatwiejsze i mniej czasochłonne do przygotowania niż faworki. Ciasta nie trzeba długo wyrabiać, jest dość luźne, więc nadanie mu kształtu faworka może być trudniejsze, ale można wycinać dowolne kształty. Gotowe kreple są chrupiące z zewnątrz, miękkie w środku, a ciasto w ogóle nie chłonie tłuszczu. 

SKŁADNIKI:

400 g mąki pszennej

3/4 szklanki cukru

4 jaja

3 łyżki roztopionego masła

1/2 szklanka śmietanki 30%

szczypta soli

smalec/masło klarowane do smażenia

cukier puder i cynamon do posypania

Do miski dodaj mąkę, jajka, cukier, masło, jaja, śmietankę i szczyptę soli. Zagnieć ciasto – jeśli to konieczne, podsyp odrobiną mąki, żeby dało się rozwałkować.

Blat oprócz mąką, rozwałkuj ciasto. Ciasto na kreple nie jest takie zwarte jak na zwykłe faworki, nie da się go cienko rozwałkować. Potnij rozwałkowane ciasto i nadaj mu kształt faworków.

Rozpuść tłuszcz, gdy będzie odpowiednio rozgrzany, wrzucaj kreple i smaż do zarumienienia z obu stron. Usmażone wyjmij na ręcznik papierowy.

Gdy kreple wystygną posyp cukrem pudrem zmieszanym z cynamonem.

 

stary przepis oryginalny (www.polona.pl)

„Kucharka litewska”, Wincenta Zawadzka, 1900

spróbuj również:

Pączki z szynką – bąki

Paszteciki „bąki” z szynką (1931)

O historii tłustego czwartku i wytrawnych pączkach pisałam przy okazji przepisu na pączki z mięsem (tutaj). Dziś przepis na pączki z szynką. Takie wytrawne pączki z różnymi nadzieniami są fajną przekąską nie tylko w czasie karnawału – sprawdzą się na wycieczce, w pracy i szkole czy na imprezie. 

SKŁADNIKI:

200 g mąki pszennej

125 ml mleka

2 żółtka

2 łyżki rumu/wódki

20 g świeżych drożdży

30 g masła

1 łyżeczka cukru

140 g szynki

1 łyżeczka soli

smalec do smażenia

Mleko lekko podgrzej, rozpuść w nim drożdże, dodaj łyżeczkę cukru.

Masło rozpuść. Do miski wsyp mąkę, mleko z drożdżami, żółtka, masło, alkohol i sól. Wyrabiaj ciasto przez kilka minut, odstaw do wyrośnięcia.

Szynkę pokrój w kostkę. Gdy ciasto wyrośnie, zwilż dłonie wodą lub olejem, odetnij kawałek ciasta, spłaszcz na placek, dodaj na środek szynkę i sklej brzegi placka, by powstała kula. Możesz robić pączki dowolnej wielkości, jednak mniejsze lepiej się usmażą. Odłóż pączki do ponownego wyrośnięcia na blat posypany mąką.

Rozgrzej smalec. Gdy będzie odpowiednio gorący wrzucaj pączki i smaż z obu stron przez kilka minut do zarumienienia.

Doskonale smakują na ciepło i na zimno.

 

stary przepis oryginalny (www.polona.pl) „Jak gotować. Praktyczny podręcznik kucharstwa (…)” , Maria Disslowa, 1931

 

spróbuj również:

Chrust drożdżowy (faworki drożdżowe)

(1900)

Chrust drożdżowy powstaje z okrawków ciasta pozostałego po pieczeniu pączków. 

SKŁADNIKI:

400 g mąki pszennej

0,5 szklanki mleka

75 g masła

50 g cukru

20 g drożdży świeżych

3 żółtka

szczypta soli

smalec do smażenia

cukier puder i cynamon do posypania

Mleko podgrzej, rozpuść w nim drożdże. Masło rozpuść w drugim garnku. Żółtka ubij z cukrem na jasny krem.

Do mąki dodaj żółtka, mleko, cukier, sól, wyrabiaj ciasto, dopóki nie będzie przywierać do miski. Pozostaw do wyrośnięcia.

Wyrośnięte ciasto rozwałkuj, pokrój w szerokie pasy jak do faworków, natnij pośrodku każdy pas i przełóż ciasto jak na faworki. Pozostaw do wyrośnięcia pod przykryciem.

Rozgrzej smalec. Gdy osiągnie właściwą temperaturę wrzucaj ciasto i smaż z obu stron do zarumienienia. Po ostygnięciu posyp cukrem pudrem i cynamonem.

 

stary przepis oryginalny (www.polona.pl)

„Kucharka litewska”, Wincenta Zawadzka, 1900

 

spróbuj również: