WSZYSTKIE PRZEPISY

Kartoflanka ze śliwkami, orzechami i boczkiem

Zupa ziemniaczana po wrocławsku (1987)

W książce „Zupy świata” znajduje się ponad 20 przepisów na kartoflanki i niektóre z nich są naprawdę dziwne (na przykład z anchovies, keczupem czy wątróbką). Ta wersja jest dość zwyczajna na tle innych – dodatkiem do ziemniaków jest boczek, suszone śliwki i orzechy włoskie, a doprawiona jest papryką w proszku. To pyszna, sycąca i wyrazista w smaku zupa, idealna na jesienne i zimowe obiady. 

SKŁADNIKI (na 3-4 porcje)

1,5 litra bulionu mięsnego (u mnie drobiowy)

4 średnie ziemniaki (ok. 560 g)

6 suszonych śliwek

100 g wędzonego boczku

2 małe cebule

2 łyżki mąki pszennej

kilka orzechów włoskich

sól, pieprz

papryka mielona słodka

Cebulę pokrój drobno, zeszklij na maśle razem z pokrojonym w kostkę boczkiem. Gdy będzie miękka, zasyp mąką, dokładnie wymieszaj. Dodaj bulion.

Ziemniaki obierz, pokrój w drobną kostkę, śliwki pokrój w paski, orzechy posiekaj – dodaj wszystko do zupy.

Dopraw solą, pieprzem i papryką, gotuj, dopóki ziemniaki nie będą miękkie.

 

Przepis pochodzi z książki „Zupy świata”, Danuta i Henryk Dębscy, 1987.

spróbuj również:

Poncz ogórkowy

(1913)

Kuchnia przedwojenna obfituje w przepisy na fantazyjne koktajle i drinki. Poncz ogórkowy to połączenie świeżych ogórków, wina, araku, lodów cytrynowych i ubitych białek. Brzmi dziwnie, ale smakuje zaskakująco dobrze, tylko koniecznie trzeba go mocno schłodzić przed podaniem.

SKŁADNIKI:

1 długi ogórek szklarniowy

1 szklanka słodkiego białego wina

100 ml araku (może być rakija lub inny podobny, niesłodki alkohol)

500 ml lodów cytrynowych

2 surowe białka

Ogórka obierz, zblenduj. Jeśli ma duże ziarna, przetrzyj dodatkowo przez sito.

Wymieszaj w dużym dzbanku ogórka, wino, arak i lody.

Białka ubij na sztywną pianę. Przed wydaniem wmieszaj do ponczu. Podawaj mocno schłodzony.

 

stary przepis oryginalny (www.polona.pl)

„Uniwersalna książka kucharska”, Maria Ochorowicz-Monatowa, 1913

spróbuj również:

Pianka śmietankowa

Krem z kwaśnej śmietany (1913)

Pod oryginalna nazwą „krem z kwaśnej śmietany” kryje się miękka, śmietankowa pianka. Takie desery na bazie śmietany i żelatyny były niegdyś bardzo popularne. Jako bazy używano słodkiej śmietany czyli dzisiejszej 30%, ale pomysł, by dodać kwaśnej jest bardzo trafiony i z pewnością przypadnie do gustu nie tylko miłośnikom sernika nowojorskiego. Jako dodatek do deseru autorka zaleca obsuszone w piecu i pokrojone w drobna kostkę konfitury, ja w warunkach polowych dodałam świeże borówki. 

SKŁADNIKI:

330 ml śmietany 30%

300 g śmietany 18%

240 g cukru

4 łyżeczki żelatyny

drobne świeże owoce (borówki, jagody, poziomki, truskawki, porzeczki)

Śmietanę 30% ubij z połową cukru na sztywno. Śmietanę 18% połącz z drugą połową cukru. Połącz obie śmietany.

Żelatynę rozpuść w minimalnej ilości gorącej wody, odstaw do spęcznienia i lekkiego ostygnięcia. Następnie dodawaj po łyżce masy śmietanowej, ciągle mieszając. Po kilku łyżkach przełóż żelatynę do reszty śmietany, wymieszaj, dodaj owoce.

Przełóż deser do naczynia, wstaw do lodówki do stężenia.

 

stary przepis oryginalny (www.polona.pl)

Uniwersalna książka kucharska, Maria Ochorowicz-Monatowa, 1913

spróbuj również:

Chłodnik z kwasu chlebowego – ochroszka

Chłodnik po rusku (ochroszka) 1913

Ochroszka to chłodnik na bazie kwasu chlebowego i śmietany z dodatkiem musztardy, surowych warzyw, szynki i jaj. W „Uniwersalnej książce kucharskiej” Marii Ochorowicz-Monatowej można znaleźć wiele niezwykłych przepisów na zimne zupy – nie tylko owocowe, ale też rybne, warzywne, mleczne, a nawet mrożony rosół. 

SKŁADNIKI:

250 ml kwasu chlebowego

250 ml śmietany 18%

1 łyżka musztardy miodowej/sarepskiej

150 g szynki pokrojonej w kostkę

3-4 małe zielone ogórki

2 jajka

świeży koperek

sól, pieprz, cukier

Jajka ugotuj na twardo, przekrój na pół.

Ogórki obierz ze skórki, pokrój w plasterki, posól i odstaw na kilkanaście minut, by puściły sok.

Połącz zimny kwas chlebowy ze śmietaną, dopraw solą, pieprzem, musztardą i cukrem (jeśli chcesz uzyskać słodszy smak). Dodaj odciśnięte z wody ogórki, szynkę, koperek, wymieszaj.

Wyłóż chłodnik do miseczek, dodaj jajko przekrojone na pół. Jedz na zimno.

 

stary przepis oryginalny (www.poloniusz.pl)

Uniwersalna książka kucharska, Maria Ochorowicz-Monatowa, 1913

 

spróbuj również:

Cytrynowa panna cotta

Krem śmietankowy z cytryną (1935)

Cytrynowa panna cotta to pyszny, orzeźwiający deser z kilku składników, idealny na lato. Takie desery ze śmietaną i żelatyną, zwane kremami, były bardzo popularne na pączku XX wieku i miały najróżniejsze smaki – od owocowych, przez mleczne po herbaciane i kawowe!

SKŁADNIKI:

750 ml śmietany 30%

7 żółtek

100 g cukru

sok z 1 cytryny

20 g żelatyny

pół łyżeczki pasty waniliowej

Śmietanę podgrzej, żółtka ubij z cukrem, sokiem z cytryny i wanilią na puszysty krem.

Do masy żółtkowej dodawaj stopniowo gorącą śmietanę po jednej łyżce, gdy masa zrobi się ciepła, przelej do reszty śmietany i cały czas mieszając gotuj, aż masa zgęstnieje.

Zdejmij krem z ognia, dodaj żelatynę i mieszaj do całkowitego rozpuszczenia.

Przelej deser do naczynia, w którym go podasz i pozostaw do stężenia w lodówce.

 

stary przepis oryginalny (www,polona.pl)

600 przepisów pieczenia ciast, smażenia konfitur, przyrządzania lodów, kremów,soków, galaret, napojów chłodzących, likierów, win, wódek, deserów, konserw, wędlin itp., Maria Śleżańska, 1935

spróbuj również:

Krokiety ziemniaczane z mięsem

Krokietki z mięsem (1900)

Krokiety ziemniaczane z mięsem  to idealny przepis na wykorzystanie resztek z obiadu. Można do nich użyć dowolnego pieczonego mięsa. Ziemniaki natomiast powinny być mączyste, zbyt wodniste odmiany będą wymagały dodatku dużej ilości mąki.

SKŁADNIKI:

400 g ziemniaków

100 g pieczeni

2 jajka

mąka pszenna

1 łyżka masła

sól, pieprz

bułka tarta

Ziemniaki ugotuj w łupinach, obierz, przepuść przez praskę do ziemniaków. Możesz również użyć ugotowanych ziemniaków z poprzedniego dnia.

Pieczeń drobno posiekaj, razem z 1 jajkiem i rozpuszczonym masłem dodaj do ziemniaków. Dopraw solą i pieprzem.

Dodaj tyle mąki, aby ciasto dało się formować na kształt podłużnych krokietów (ilość mąki zależy od rodzaju ziemniaków).

Panieruj krokiety w jajku i bułce tartej (lub w samej bułce, jeśli ciasto jest klejące). Smaż na dużej ilości tłuszczu.

 

stary przepis oryginalny (www.polona.pl)

„Kucharka litewska…”, Wincenta Zawadzka, 1900

 

spróbuj również:

 

Kruchy mazurek z bezą orzechową

Mazurek orzechowy na białkach (1928)

Przedwojenne mazurki przybierały najróżniejsze postaci – ciasta drożdżowego, kruchego placka, bloku czekoladowego, bezy. Tym razem przedstawiam przepis na kruchego mazurka z bezą. Maślane ciasto świetnie pasuje do orzechowej bezy. Choć autorka przepisu o tym nie wspomina, warto posmarować ciasto kwaskowatą konfiturą przed nałożeniem bezy, by przełamała słodki smak. 

 

SKŁADNIKI:

na spód:

100 g masła

100 g cukru

200 g mąki pszennej

na bezę:

250 g mielonych orzechów włoskich lub laskowych

3 białka

150 g cukru pudru

opcjonalnie: kwaskowata konfitura do przełożenia

Zrób spód mazurka: Mąkę wymieszaj z cukrem, dodaj drobno pokrojone masło w temperaturze pokojowej, połącz składniki dłońmi do uzyskania efektu mokrego piasku. Dodawaj stopniowo po łyżce wody, cały czas zagniatając ciasto, dopóki nie będzie się kleić na tyle, by uformować kulę.

Rozwałkuj ciasto i wyłóż nim posmarowaną masłem formę. Włóż formę z ciastem na pół godziny do lodówki.

Piekarnik rozgrzej do 180 stopni, włóż spód mazurka, piecz przez 20-25 min (do zarumieniania). Następnie wyjmij spod i zmniejsz temperaturę piekarnika do 150 stopni.

Gdy spód się piecze, przygotuj bezę: Ubij na sztywno białka, następnie dodawaj partiami cukier puder, cały czas ubijając. Na koniec wmieszaj szpatułką mielone orzechy.

Na podpieczonym spodzie rozprowadź warstwę bezową. Jeśli używasz konfitury wyłóż ją na spód ciasta pod bezę. Wstaw mazurek do piekarnika i podpiekaj kolejne 30 minut.

 

stary przepis oryginalny (www.polona.pl)

„Ciasta wielkanocne”, Elżbieta Kiewnarska, 1928

Spróbuj również:

 

 

Babka z gotowanej cytryny

Baba cytrynowa (1928)

To drugi przepis na ciasto z całej gotowanej cytryny, jaki znalazłam w przedwojennych książkach kucharskich (przepis na mazurek z gotowanej cytryny znajdziesz tutaj). Ciasto nie zawiera żadnego spulchniacza, trzeba obchodzić się z nim delikatnie, żeby nie opadło. Jest miękkie i sprężyste z wyraźnym cytrynowym aromatem. 

SKŁADNIKI:

1 cytryna bio

180 g cukru pudru

7 jaj

70 g mąki pszennej

70 g mąki ziemniaczanej

Cytrynę wyszoruj, ugotuj do miękkości w całości. Przestudź, wyjmij pestki i zblenduj ze skórą. Możesz ją przetrzeć przez sito.

Oddziel białka od żółtek. Białka ubij na sztywno, żółtka zmiksuj z cukrem na jasny krem.

Do żółtek dodaj cytrynę i obie mąki, zmiksuj. Na końcu delikatnie wmieszaj ubite białka.

Formę do baby posmaruj masłem, wysyp mąką. Piecz ciasto w temperaturze 180 stopni przez 45-55 min (do suchego patyczka).

 

stary przepis oryginalny (www.polona.pl)

„Ciasta wielkanocne”, Elżbieta Kiewnarska, 1928

 

spróbuj również:

 

Mazurek z całej pomarańczy

Mazurek pomarańczowy (1928)

Kruchy, maślany mazurek z aromatyczną cytrusową marmoladą, który wspaniale ożywi wielkanocny stół. Przepis jest prosty i na pewno zrobi wrażenie na gościach. 

SKŁADNIKI:

100 g masła

100 g cukru pudru

200 g mąki pszennej

2 małe pomarańcze bio

2 średnie jabłka

1 mała cytryna bio

400 g cukru kryształu

1 szklanka wody

Zrób spód mazurka: do mąki dodaj cukier, wymieszaj. Dodaj pokrojone w kostkę masło, rozdrobnij w palcach do uzyskania konsystencji mokrego piasku. Dodaj odrobinę wody (tylko tyle, żeby ciasto się skleiło), krótko zagniataj do połączenia składników.

Uformuj z ciasta kulę, wstaw do lodówki na 30 min. Po tym czasie rozwałkuj ciasto, wyłóż nim formę do mazurka, nakłuj widelcem. Piecz 30 min (do zarumienienia) w temperaturze 180 stopni. Pozostaw do ostygnięcia.

Gdy ciasto się piecze, przygotuj nadzienie: wyszoruj owoce. Pomarańcze i cytrynę pokrój w cząstki ze skórą, wyjmij pestki. Z jabłek usuń gniazda nasienne, pokrój.

Wrzuć owoce do robota i posiekajcie drobno. Wyłóż je do rondla, dodaj 400 g cukru i szklankę wody. Smaż do uzyskania konsystencji musu. Jeśli zostaną większe cząstki, zblenduj nadzienie.

Gdy masa owocowa nieco przestygnie, przełóż ją na wierzch mazurka. Schłodź ciasto w lodówce.

 

stary przepis oryginalny (www.polona.pl)

„Ciasta wielkanocne”, Elżbieta Kiewnarska, 1928

 

spróbuj również:

Mazurek z gotowanej cytryny

Mazurek cytrynowy (1928)

Okazuje się, że modne ostatnio ciasta z całych gotowanych pomarańczy wcale nie są wymysłem XXI wieku – ten prawie stuletni przepis jest tego dowodem. Cytrynowy mazurek przypomina biszkopt, jest lekki i wilgotny. Nie zawiera glutenu.

SKŁADNIKI:

1 cytryna bio

200 g cukru pudru

3 jajka

100 g mąki ziemniaczanej

lukier cytrynowy (cukier puder+sok z cytryny)

Cytrynę wyszoruj, otrzyj skórkę (nie wyrzucaj), włóż w całości i gotuj, dopóki nie będzie miękka. Wystudź, przekrój, wyjmij pestki i zblenduj na gładką masę.

Oddziel żółtka od białek. Białka ubij na sztywną pianę, żółtka ubij z cukrem na puszysty krem.

Połącz żółtka z cytryną i mąką, zmiksuj. Na koniec wmieszaj ostrożnie pianę z białek.

Przełóż ciasto do formy. Piecz ok. 35 minut w temperaturze 180 stopni (do suchego patyczka).

Wyjmij cisto, pozostaw do ostygnięcia. Polukruj lukrem cytrynowym.

 

stary przepis oryginalny (www.polona.pl)

„Ciasta wielkanocne”, Elżbieta Kiewnarska, 1928

spróbuj również: